Ақ қала Ашхабад 2026

«Ашхабадтың болашағы: CAI Interbudmontazh «Ақ қала Ашхабад 2026» көрмесінде жерасты құрылысының инновациялық технологияларын таныстырды»

 

24–25 мамырда Ашхабадта сәулет, инновациялар және қалалардың тұрақты дамуына арналған 25‑ ші Халықаралық көрме және конференция «Ақ қала Ашхабад 2026» өтті. Іс-шара Түрікменстан астанасының 145‑ жылдығы мен мемлекет Тәуелсіздігінің 35‑ жылдығы аталып өткен айтулы жылы ұйымдастырылды. 2002 жылдан бері Түрікменстанда жұмыс істеп келе жатқан CAI Interbudmontazh компаниясы негізгі қатысушылардың бірі ретінде мегаполистің өміріне барынша аз әсер ете отырып, қаланың жерасты инфрақұрылымын жаңартуға арналған кешенді шешімдерді ұсынды.

«Ақ қала Ашхабад 2026» көрмесі: ауқымы мен маңызы

 

Мерейтойлық іс-шараға қала билігінің өкілдері, ірі компаниялардың негізін қалаушылар, жетекші сарапшылар, мамандар және әртүрлі елдердің сәулетшілері қатысты. Көрме тақырыбы — «Сәулет. Инновациялар. Тұрақты даму» — Түрікменстанның стратегиялық даму мақсаттарына толық сәйкес келеді.

Іскерлік бағдарлама аясында мыналар талқыланды:

• қала құрылысына заманауи көзқарастар;
• заманауи құрылыс технологияларын пайдалану;
• өсіп келе жатқан мегаполис жағдайында қалалық экологиялық таза көлікті дамыту;
• қалалардың климаттық өзгерістерге бейімделуі;
• қалалық ортаны басқару үшін цифрлық шешімдерді пайдалану.

CAI Interbudmontazh: Түрікменстандағы ширек ғасыр

 

CAI Interbudmontazh компаниясы Түрікменстанға 2002 жылы келді және ширек ғасыр ішінде астананың дамуының маңызды бөлігіне айналды. Осы уақыт ішінде Ашхабадтың тұрақты инфрақұрылымын қалыптастырған ауқымды инженерлік жобалар мен жерасты инфрақұрылымы жобалары жүзеге асырылды.

30 жылдық жұмыс барысында компания ТМД, Азия және Африка елдерінде 150-ден астам жобаны жүзеге асырды, олардың қатарында:

• 65 км. қазылған туннельдер;
• 9 метро станциясы салынып, пайдалануға берілді;
• 30 км. метро және теміржол көлігі жолдары;
• 200 км. автомобиль жолдары;
• 100 жоба азаматтық және өнеркәсіптік инфрақұрылым.

Ашхабад үшін инновациялық шешімдер

 

Көрмеде CAI Interbudmontazh астананы дамытудың үш стратегиялық бағытына баса назар аударды.

Жерасты инфрақұрылымы: қаланың көрінбейтін негізі

Тұрақты қала туралы айтқанда, әдетте көз алдымызға әдемі қасбеттер, кең даңғылдар, жасыл саябақтар елестейді.

Мұның бәрі жер астында жатқан нәрсенің арқасында мүмкін болып отыр!

Жерасты инженерлік желілер — қаланың қан айналым жүйесі: сумен жабдықтау, су бұру, дренаж, кабельдік коллекторлар. Олардың үздіксіз жұмысы — қала тұрғындарының жайлы өмірінің кепілі. Осы жасырын инфрақұрылымның жұмыс істеуін қамтамасыз ететін коммуналдық қызметтердің рөлі де соншалықты маңызды.

Инженерлік желілерді жаңарту — қаланы дамыту үшін қажеттілік. Мәселе тек оны қаланың өмірін тоқтатпай, қалай жасау керектігінде.

Траншеясыз құрылыс технологиялары

Қолданыстағы шешімдер жер бетін ашпай-ақ жерасты коммуникацияларын тартуға немесе жаңартуға мүмкіндік береді. CAI Interbudmontazh үш әдісті ұсынды:

• Қалқанды өту (ТПМК);
• Микротуннелдеу;
• Көлденең-бағытталған бұрғылау (КББ)

Траншеясыз құрылыс технологиялары — қаланың жерасты инфрақұрылымын жаңартудың маңызды бөлігі!

Ашхабадта метрополитен салу: неге дәл қазір?

 

Ашхабад халқының саны 1 миллион адамнан асып кетті, жерүсті көлігін басқару қиындай түсуде. Шешім бар — метрополитен!

Жобалаудың басталуынан бірінші желінің іске қосылуына дейін кемінде 8–10 жыл қажет. Бүгін бастасақ – 2035 жылға қарай қала жаңа көлік жүйесіне ие болады.

Метрополитеннің қалалық көліктің басқа түрлерінен артықшылықтары:

• Метрополитен қалалық кеңістікті автомобильге қарағанда 30 есе, ал қалалық автобусқа қарағанда 6 есе тиімдірек пайдаланады;
• Жеке автомобильмен салыстырғанда 1 километр жолға көмірқышқыл газының шығарындысы 9 есе аз;
• Бір жолаушыға энергия тұтыну бойынша 20 есе үнемді;
• Автомобильге қарағанда өткізу қабілеті 70 есе жоғары;
• Қалалық көліктің басқа түрлерімен салыстырғанда жол жүру уақыты 2 есе қысқарады.

Дүниежүзілік банктің зерттеулері сапалы көлік жүйесіне қолжетімділік қаланың ЖІӨ өсіміне тікелей әсер ететінін көрсетеді.

Метрополитен — пайдалануға берілгеннен кейін 50–80 жыл бойы ел экономикасы үшін жұмыс істейтін инфрақұрылымдық актив.

Бүгінгі таңда метрополитен 65 елде және екі жүзден астам қалада жұмыс істейді, 17 000 станция мен 25 000 километр желіні құрайды.

Олардың ішінде сейсмикалық белсенділігі жоғары 15 ел мен 34 қалада 3 000 станция мен 5 000 километр желі жұмыс істейді.

Ашхабадта метро салу мүмкіндігі бойынша зерттеулер жүргізіліп, есептеулер жасалды:

Бұл жұмысты мыналар орындады:

• Австриялық «D2» компаниясы
• Жапондық «Oriental» компаниясы
• Америкалық «FME Engineering» компаниясы

Метро құрылысының техникалық-экономикалық негіздемесін дайындауға халықаралық компаниялар тартылды:

• Жапония метрополитен қауымдастығы
• Жапондық «Sumitomo» компаниясы
• Жапондық «Hitachi» компаниясы

Олардың қорытындысы: Ашхабадта метро салу заманауи ұрпақтың темірбетон конструкцияларын пайдаланған кезде қауіпсіз және техникалық жағынан жүзеге асыруға болады.

Болашақ желінің бағыты Ашхабад — Аркадаг — Гөкдепе — Аннау қалаларын байланыстырып, оларды біртұтас тірі организмге біріктіреді. Әрбір азамат астананың мүмкіндіктеріне тең қолжетімділікке ие бола алады.

Ашхабад тұрақты даму жолында

CAI Interbudmontazh компаниясының «Ақ қала Ашхабад 2026» көрмесіне қатысуы компанияның Ашхабадтың және бүкіл Түрікменстанның тұрақты дамуына үлес қосуды жалғастыруға дайын екенін көрсетті.